Mardin'in etnik yapısı

9 Mayıs 2020 Saat: 18:53
Mardin'in etnik yapısı
Güneydoğu Anadolu Bölgemizde olan ve Büyükşehir statüsündeki bir il olan Mardin ilimizin etnik yapısı ile alakalı bir çalışma hazırladık.

Mardin ili Güneydoğu Anadolu Bölgemizde yer alan bir kentimizdir. Suriye ili sınır komşusudur. 838 bin nüfusu ile Türkiye'nin en kalabalık 26'ncı şehridir. Mardin şehri eski yapıları, tarihi yerleşimleri ve farklı medeniyetleri bir arada barındırması ile de meşhurdur. 

Bugün sizlere Mardin'in bugün ki etnik yapısından bahsedeceğiz. Mardin ili genel nüfusuna baktığımızda Kürt nüfusunun çoğunlukta olduğu bir şehirdir. Ancak Kürt nüfusu kadar Arap nüfusu da kentte en az Kürt nüfusu kadar etkindir. En önemli iki yerleşim olan Mardin Merkez ve Midyat ilçesi Arap nüfusunun çoğunlukta olduğu yerlerdir. 

Mardin'de sadece Kürtler ve Araplar da yaşamıyor tabiki. Mardin ilinde Kürtler, Araplar, Türkler, Süryaniler, Yezidiler, Zazalar ve az sayıda Ermeni nüfusu bir arada yaşamaktadır. 

EN KALABALIK OLAN GRUP, KÜRTLER

Mardin'de yaşayan grupları tek tek ele alacak olursak Kürtlerin en kalabalık grup olduğunu söylemiştik. Kürtler bütün ilçelerde nüfusa sahiptir. En kalabalık Kürt nüfusu Kızıltepe ve Nusaybin ilçelerindedir. Derik, Dargeçit, Mazıdağı ve Savur ilçelerinde de çoğunluktadır. Dargeçit ve Savur ilçelerinde çoğunluk olsalarda yüzde olarak %50'nin çok üstünde bir nüfusa sahip değillerdir. 

MERKEZ VE MİDYAT'TA ARAPLAR ÇOĞUNLUK

Mardin ili Türkiye'de ki en kalabalık Arap nufuslarindan birine sahiptir. Mardin'in en önemli ve turistik olan iki yerleşiminde Arap nüfusu çoğunluktadır. Merkez ilçe olan Artuklu ve tarihi yapıları ile dünyanın her yerinden turistin ilgisini çeken Midyat ilçesi Arap nüfusunun çoğunluk olduğu bir yerdir. Arap nüfusu sadece buralarda değil Ömerli ve Yeşilli ilçelerinde de çoğunluktadır. Diğer bütün ilçelerde de Arap nüfusu mevcuttur. 

MARDİN'DE YAŞAYAN TÜRK NÜFUS

Mardin'de Kürt ve Arap nüfusu kadar olmasa da önemli miktarda Türk nüfusu da mevcuttur. Bu nüfus içerisinde Yerli Türkler, Türkmenler ve Balkan göçmenleri yer almaktadır. Yerli Türkler ve Balkan Göçmenleri genelde Mardin Merkez, Midyat ve Nusaybin'de yaşamaktadır. Türkmen nüfusu ise Merkez , Savur, Kızıltepe ilçelerinde nüfusa sahiptir. Kızıltepe'de Elbeyli adında Türkmen yerleşimi vardır. Savur ilçesinde de Aziz Sancar'ın da mensubu olduğu Sancar ve Sencer soyisimleriyle meşhur aile dahil birçok Türkmen kökenli aile yaşamaktadır. Ayrıca Karakeçili ve Türkkan Aşiretinden 10 bine yakın Türkmen nüfusu da Mardin'de yaşamaktadır. Ancak bu nüfusun büyük bir bölümü Kürtçe konuşmaktadır. 

SÜRYANİLER GERİ DÖNMEYE BAŞLADI

Mardin'de eskiden olduğu kadar kalabalık olmasa da Süryani nüfusu da mevcuttur. Mardin Süryanilerinin çoğunluğu Avrupa ülkelerine göç etmiştir. Avrupa'ya gerçekleşen kalabalık göç hareketinden sonra yeni yeni geri dönen Süryani aileler olmaktadır. Bu durumda terör olaylarının kontrol altına alınması en önemli faktör. Midyat, Nusaybin ve Mardin Merkez Süryani nüfusunun toplandığı bölgelerdir. 

ZAZALAR DİĞER İLLERDEN GELMİŞ

Mardin'de ki Zaza nüfusu diğer illerden Mardin'e göç etmiş Zaza aileler seviyesindedir. Mardin'in yerlisi olan Zaza nüfusu pek yoktur.

ÇOK AZ YEZİDİ KALDI

Mardin'de yaşayan bir diğer etnik grup ise Yezidilerdir. Ancak Yezidi nüfusu en son 51 olarak sayılmıştı. Yezidiler de terör olaylarının arttığı dönemde Türkiye'den göç etmişlerdir. Yezidi nüfusu Mardin değil de Şanlıurfa'nın Viranşehir ilçesinden eskiden yoğundu. 

YORUMLAR Tümü (40)

Lütfen Resimdeki kodu yazınız
Hamza01.10.2022 12:07

Ayrım olarak olmasın Yerli Türkler derken ???? mardinin tarihini bilmeden yorumlamiyalim ağzı olan konuşuyor.

Mehmet30.09.2022 13:37

Mardinliyim, Türkmenim. Irkçılığa ve kafatasçılığa gerek yok. Saygımızı koruyalım. Mardinde Türkmen aileler vardır. Soyları Artuklu Beyliğine dayanır. Kendinize nasıl davranılmasını isitiyorsanız, başkalarına da öyle olun. Mardinde Türk yok demek Mardinlilere hakarettir. Mardinin zengin bir kültürü vardır. Bu kültürü Türkmenler, Araplar, Süryaniler, Kürtler, Ermeniler meydana getirmiştir.

ttt29.08.2022 20:54

MARDİN TÜRK DEVLETİNİN GÜZEL İLLERİNDEN BİRİDİR ,MARDİNDE ARAP NUFUSU DA YARIYA YAKINDIR .

Hasan mêrdîn22.08.2022 13:01

Mardin’de bir tane yerli Türk yoktur

Tahir17.07.2022 19:14

Mardinin es eski yerlileri kürtlerdir mittaniler tarihindede mevcuttur He bide ezidilik bi etnik gurup degil dindir Onlarda kürttür. araplar osmanlı zamanında göc etmişlerdir Devlet yanlıları oldugu icin Arap köylerini yeşilli ömerli savur İlce yapmiştir örnek ömerliye Bağlı 35 köyün tamamı Kürt ama ilce araplara verilmis savur ve yeşillide öyle

Sûrgiçi11.07.2022 16:11

Hela Merkez ne zaman arap oldu law Mardin Merkez Kürttür ve burda yerli türk de yoktur Elbeyli dediğiniz yer Dilbêsîyê law ma ne zaman türkmen oldu Dilbêsîye

Ahmet08.06.2022 10:16

Be Derew adlı arkadaş Süryaniler ile ilgili dediğine katılıyorum.Ancak Kürtlerin Mardine geliş süreci hakkında söylediklerin yanlış.Dediğin gibi Mardinin en eski kavmi Süryanilerdir.Ondan sonra mıhallemiler yani Mardin Arapları yerleşmiştir.12.yüzyılda Mardinden Halepe kadar ciddi Arap nüfusu var o bölgede.Ayrıca Kürtler Türkler gelmeden önce Anadoluda vardı demişsin.Bu da yanlış, bunu iddaa eden son 10 yılda türemiş PKKlı ve kürtçü propagandacılar.Bu konuyla ilgili kürt tarihçiler bile kürtlerin anadoluya gelişinin Yavuz Sultan Selim döneminde olduğunu söyler.Çünkü kürtlerin ata toprağı İranın Zagros bölgesidir.Nasıl Türkler Türkistan coğrafyasından çıkmışsa, kürtlerde İrani bir halktır.Yavuz Sultan Selim 16.yüzyılın başlarında 1514lü yıllarda doğunun en büyük çoğunluğu olan Şii Türkleri İran bölgesine sürüp, o bölgede ki Sunni kürtleri anadoluya getirtmiştir.Hatta şu an İranda 35 Milyondan fazla Şii Türk bu sebeple yaşamaktadır.

Siverekli Zaza29.05.2022 13:14

Mardinin Derik ilçesinde birçok Zaza köyû var.Zaten Derikin bati tarafinda Siverek var.Bende Siverekliyim Zazayim.Mardin Derikteki Zazalarla ilgili birçok Zazaca program çekilmiştir.Yerli Zazalar vardir mardinde,hepsi sonradan göçme degildir.Bilgiyi düzeltirseniz sevinirim.

Mardin Merkez Şehir Yerlisi21.04.2022 16:11

Mardin Şehir merkez yerlileri Müslüman Arab ve Hristiyan (Arami, Ermeni, Arab) ailelerden oluşur ve hepsi de Arabça konuşur.Mardin şehir merkezi mimarisi ile ilim insanları ile edebiyatı ile müziği ile mutfak kültürü ile %100 Arab şehridir.Fakat son yüzyılda yerliler büyük göçler vermiştir.1980lerden sonra hızlanan göç son20 yılda daha da artmıştır.Yerlerine kırsaldan ve çevrelerden gelen Kürtler almıştır.Kürtler son5-6 yıldır artık çoğunluğa ulaşmıştır. Nusaybin Arami,Yahudi veArab Tayy ve Tağlib Kabilesinin şehridir.Burası da son40-50 yılda göçlerle şehir boşalmış yerine Bohtan,Gercüş,Hakkari,Şırnak vs.den gelen Kürtler yerleşmiştir.Kızıltepe Dunaysır ve Koçhisar isimli eski Arab,Artuklu dönemi Türkmen ve Ermeni şehridir, burası da Ömeryan Kürtlerince son 50-60 yılda ezici çoğunluğa ulamıştır.Midyat merkezi %100 Hristiyan Arami şehridir.yüz yıl önceki olaylarda çoğu göç veya yok oldular, yerlerine civar köylerden Şemiki Aşireti (Van,Ağrı kökenli) Kürtler gelmiştir.

Be derew11.04.2022 18:05

Ben de Mardinliyim Kürt ve Süryani kökenliyim. Mardin insanlığın doğduğu en eski topraklardan. Yaşayan en eski millet de Süryanilerde. Bunu kimse inkar edemez. Süryanilerden sonra en eski millet Kürtlerdir. Türkler Anadolu’ya girmeden öncede onlar bu topraklardaydı. Mihellemilerin tarihi ile ilgili bir sürü şey söyleniyor. Çoğu mihellemi de bunu bilmiyor. Onları çok seviyorum ve sayıyorum. Benim için çok kıymetliler. Yukarıdaki yazıyı yazan kişi keşke bir kaynak da gösterseymiş. Çünkü gerçekle alakasız bir sürü şey var yazısında. Kendim kadar emin olduklarım ile ilgili şunu söyleyeyim. Dargeçitli ve Midyatlıyım. Dargeçit küçük bir yer ve herkes birbirini tanır. Bir aile dahi yaşayan Arap yoktur. Eskiden çoğunluğunu Süryaniler, azınlığını Kürtler ve Ermeniler oluşturan bir kasabadır. Şu anda da bütün köylerinde ve kasabanın merkezinde sadece Kürtler yaşamakta. Bu yazının yazarı eminim ömründe bir kere bile Dargeçit’e (Kerboran) gitmemiş, hatta yolu düşmemiştir.